Elk jaar brengt zijn wondermethode. De meeste delen drie kenmerken: een snel aanvankelijk verlies, een lijst met verboden en geen enkele strategie voor daarna. De Anses heeft aan dit onderwerp een collectieve expertise gewijd die de Franstalige referentie blijft, en de conclusies zijn streng.
Wat de expertise van de Anses zegt
Op verzoek van het Ministerie van Volksgezondheid evalueerde het agentschap de risico's van afslank-eetgewoonten. De vaststelling: afslankdiëten die zonder aanbeveling of begeleiding van een specialist worden gevolgd, en die ruim verspreid zijn in de handel en op internet, brengen min of meer ernstige gezondheidsrisico's met zich mee.
Het rapport brengt schadelijke effecten op de lichaamsfuncties aan het licht, met name voor de botten, het hart en de nieren, evenals psychische verstoringen, vooral eetstoornissen.
Wat de doeltreffendheid betreft, is de vaststelling niet gunstiger. Het agentschap merkt op dat het behaalde gewichtsverlies onafhankelijk is van het type voedingsadvies en uitsluitend afhangt van de intensiteit van de caloriebeperking, en dat meer dan 90 % van de mensen het verloren gewicht weer aankomt in de bestudeerde evaluatieperiodes. De hertoename betreft 80 % van de gevallen een jaar later en 95 % na vijf jaar.
Drie families om te vermijden, en waarom
1. De „detox“-kuren. De lever en de nieren zorgen voortdurend voor de eliminatie van metabole afvalstoffen; geen enkel sap of aftreksel vervangt ze. Deze kuren berusten op een als verzorging vermomde strenge beperking, met een aanvankelijk verlies dat grotendeels bestaat uit water en darminhoud. Vooral verankeren ze het idee dat er „reinigingsperiodes“ bestaan die de rest van het jaar compenseren.
2. De strikte eiwitdiëten. Niet te verwarren met een voldoende eiwitinname, die juist wordt aanbevolen. Hier gaat het om protocollen op basis van zakjes, met uitsluiting van hele voedselgroepen en zeer lage energie-inname. Ze bundelen precies de door de Anses genoemde nier-, hart- en botrisico's en hebben alleen zin onder strikte medische begeleiding.
3. De monodiëten en uitsluitingsdiëten. Koolsoep, ananas, „zonder“ deze of gene voedselgroep: het principe is altijd hetzelfde, een als voedingsregel vermomde beperking. Het tekort komt uit de eentonigheid, niet uit een deugd van het voedingsmiddel. Het risico op tekorten en latere eetbuien is hoog.
De alarmsignalen van een twijfelachtige methode
- Een becijferde en snelle belofte („-10 kg in drie weken“), zonder enige verwijzing naar jouw individuele situatie.
- De uitsluiting van hele voedselgroepen zonder medische indicatie.
- Een pseudomedisch vocabulaire: gifstoffen, verzuring, drainage, cellulaire herbalancering.
- De gekoppelde verkoop van een product: zakjes, supplementen, vervangers. Het verdienmodel is het echte doel.
- Geen voorziene stabilisatiefase, of een apart verkochte stabilisatie.
- Een schuldinducerend discours dat de mislukking uitsluitend aan jouw wil toeschrijft.
- Geen identificeerbare zorgverlener achter de methode.
Wat je in plaats daarvan doet
De Anses is expliciet: op het vlak van gezondheid vervangt niets een evenwichtige en gevarieerde voeding, waarbij erop wordt gelet dat de dagelijkse energie-inname de behoeften niet overschrijdt. En om het risico op gewichtstoename te verlagen, moet de verandering van eetgewoonten worden gecombineerd met regelmatige lichaamsbeweging. Het agentschap bevestigt bovendien dat het volgen van afslankdiëten geen onschuldige handeling is en een gepersonaliseerde begeleiding door een zorgverlener vereist.
Concreet betekent dat: een matig tekort, een correcte eiwitinname, krachttraining, slaap en een van bij het begin geplande onderhoudsfase. Minder verkoopbaar, onvergelijkbaar doeltreffender.
Om te onthouden
Het probleem van modediëten is niet dat ze niet doen afvallen — vaak lukt dat op korte termijn — maar dat ze het gewicht tegen de verkeerde prijs laten verliezen en niets voorzien voor daarna. Een goed programma beoordeel je aan wat er twaalf maanden later overblijft, niet aan wat het in drie weken oplevert.
Bronnen
- Anses, Régimes amaigrissants : des pratiques à risque: https://www.anses.fr/fr/content/regimes-amaigrissants-des-pratiques-risque
- Anses, advies na de raadpleging over het expertiserapport: https://www.anses.fr/fr/content/suite-la-mise-en-consultation-de-son-rapport-dexpertise-lanses-publie-un-avis-sur-les
- Anses, raadplegingsfiche van het rapport (PDF): https://www.anses.fr/system/files/NUT-Ft-ConsultationRegimes.pdf
- Anses, L'illusion perdue des régimes amaigrissants: https://www.anses.fr/fr/content/lillusion-perdue-des-regimes-amaigrissants
- Vie publique, presentatie van het collectieve expertiserapport: https://www.vie-publique.fr/rapport/31534-evaluation-des-risques-lies-aux-pratiques-alimentaires-damaigrissement
